47 câu đố về côn trùng có đáp án
Côn trùng có mặt ở khắp nơi quanh ta, từ con kiến trong bếp đến chú ong ngoài vườn, nhưng lại ẩn chứa rất nhiều điều bất ngờ. Dưới đây là 47 câu đố về côn trùng có đáp án và lời giải ngắn gọn, phù hợp cho học sinh ôn môn Khoa học, giáo viên làm hoạt động khởi động và phụ huynh cùng con khám phá thiên nhiên.
Hãy làm bài trắc nghiệm ở trên trước, sau đó đố nhau từng câu bên dưới rồi mới bấm Xem đáp án.
Câu đố cơ bản về côn trùng
1. Côn trùng là động vật có xương sống hay không xương sống?
Không xương sống. Côn trùng thuộc ngành Chân khớp, cùng ngành với tôm, cua, nhện và rết
2. Lớp vỏ cứng bên ngoài cơ thể côn trùng được cấu tạo chủ yếu từ chất gì?
Kitin. Kitin là một loại đường đa cứng và dai, cũng có trong vỏ tôm cua
3. Vì sao côn trùng phải lột xác khi lớn lên?
Vì bộ xương ngoài cứng không thể lớn theo cơ thể. Côn trùng non phải bỏ lớp vỏ cũ, tạo lớp vỏ mới rộng hơn rồi mới tiếp tục lớn
4. Phần lớn côn trùng trưởng thành có mấy đôi cánh?
Hai đôi. Riêng ruồi và muỗi chỉ có một đôi cánh, đôi sau đã biến thành cặp chùy nhỏ giúp giữ thăng bằng
5. Đôi râu trên đầu côn trùng dùng để làm gì?
Cảm nhận mùi, sờ chạm và rung động. Râu giống như chiếc mũi kiêm bàn tay giúp côn trùng tìm thức ăn và nhận ra đồng loại
6. Mắt kép của côn trùng có cấu tạo như thế nào?
Gồm rất nhiều mắt nhỏ ghép lại. Chuồn chuồn có mỗi mắt kép gồm hàng chục nghìn mắt nhỏ, giúp nó phát hiện chuyển động cực nhanh
7. Máu của côn trùng có màu đỏ như máu người không?
Không, thường trong suốt, vàng nhạt hoặc xanh nhạt. Máu của hầu hết côn trùng không chứa huyết sắc tố hemoglobin và không làm nhiệm vụ chở oxy như máu người
8. Nhóm động vật nào có số loài nhiều nhất trên Trái Đất?
Côn trùng. Khoa học đã đặt tên cho khoảng 1 triệu loài côn trùng, chiếm hơn một nửa số loài động vật đã biết. Xem thêm 9 điều thú vị cần biết về côn trùng
9. Bộ côn trùng nào có nhiều loài nhất?
Bộ Cánh cứng (bọ cánh cứng). Bọ cánh cứng có khoảng 400.000 loài đã được mô tả, gồm bọ rùa, bọ hung, mọt và nhiều loài khác
Câu đố về ong, kiến và mối
10. Trong một tổ ong mật, con nào đẻ trứng?
Ong chúa. Mỗi tổ thường chỉ có một ong chúa, có thể đẻ hơn 1.000 trứng mỗi ngày vào mùa hoa
11. Ong thợ là ong đực hay ong cái?
Ong cái. Ong thợ là những con cái không sinh sản, làm mọi việc từ kiếm mật, xây tổ đến chăm ấu trùng
12. Ong đực có ngòi đốt không?
Không. Ngòi đốt của ong thực chất là ống đẻ trứng biến đổi, nên chỉ con cái mới có
13. Vì sao ong mật thường chết sau khi đốt người?
Vì ngòi có ngạnh bị mắc lại trong da người. Khi ong bay đi, ngòi bị giật đứt kéo theo một phần bụng nên ong không sống được lâu
14. Ong mật nhảy múa trước cửa tổ để làm gì?
Báo cho đồng đội hướng và khoảng cách tới nguồn hoa. Nhà khoa học Karl von Frisch nhận giải Nobel năm 1973 nhờ giải mã điệu nhảy lắc lư của ong
15. Vì sao các ô trong tổ ong có hình lục giác?
Vì hình lục giác ghép khít mà tốn ít sáp nhất. Các ô lục giác không để lại khe hở, chứa được nhiều mật mà dùng ít vật liệu
16. Ngoài làm mật, ong có vai trò quan trọng nào với cây trồng?
Thụ phấn cho hoa. Nhiều loại cây ăn quả cần côn trùng thụ phấn mới đậu quả. Xem thêm câu đố về thực vật và cây cối
17. Kiến giao tiếp với nhau chủ yếu bằng cách nào?
Bằng chất hóa học có mùi (pheromone). Kiến tìm được thức ăn sẽ để lại vệt mùi trên đường về tổ để đồng đội đi theo
18. Kiến có thể mang được vật nặng như thế nào so với cơ thể?
Nặng gấp nhiều lần cơ thể. Có loài kiến nâng được vật nặng gấp vài chục lần trọng lượng của chính nó
19. Mối có phải là một loại kiến màu trắng không?
Không. Mối là họ hàng gần của gián, chỉ giống kiến ở lối sống bầy đàn
20. Mối ăn gỗ được nhờ đâu?
Nhờ vi sinh vật sống trong ruột. Các vi sinh vật này phân giải chất xenlulozơ trong gỗ mà mối tự mình không tiêu hóa được
Câu đố về bướm, tằm và chuồn chuồn
21. Vòng đời của bướm gồm những giai đoạn nào?
Trứng, sâu, nhộng, bướm. Sâu ăn lá rất nhiều để lớn, rồi hóa nhộng và biến đổi hoàn toàn thành bướm
22. Châu chấu lớn lên theo kiểu nào?
Biến thái không hoàn toàn. Châu chấu non nở ra đã gần giống bố mẹ nhưng chưa có cánh, lột xác nhiều lần rồi thành con trưởng thành, không qua giai đoạn nhộng
23. Bướm nếm vị thức ăn bằng bộ phận nào?
Bằng chân. Chân bướm có các thụ thể vị giác, giúp bướm cái biết lá nào hợp để đẻ trứng
24. Bướm hút mật hoa bằng gì?
Bằng chiếc vòi dài cuộn tròn. Khi ăn, bướm duỗi vòi ra như một ống hút, ăn xong lại cuộn tròn dưới đầu
25. Lớp "bụi" bám vào tay khi chạm vào cánh bướm thực ra là gì?
Những vảy nhỏ li ti. Vì vậy bướm và ngài thuộc bộ Cánh vảy; màu sắc trên cánh do các vảy này tạo nên
26. Làm sao phân biệt bướm ngày với bướm đêm (ngài) qua đôi râu?
Bướm ngày thường có râu mảnh với núm tròn ở đầu. Râu của ngài thường hình sợi hoặc hình lông chim, không có núm
27. Con tằm là ấu trùng của loài nào?
Ngài tằm. Tằm ăn lá dâu, nhả tơ làm kén để hóa nhộng, và con người lấy sợi tơ đó dệt lụa
28. Sợi tơ của một chiếc kén tằm dài khoảng bao nhiêu?
Hàng trăm mét. Mỗi kén được quấn từ một sợi tơ liền, có khi dài tới hơn 1 km
29. Ấu trùng chuồn chuồn sống ở đâu?
Dưới nước. Ấu trùng chuồn chuồn sống ở ao hồ và ăn cả bọ gậy, nên chuồn chuồn giúp hạn chế muỗi
30. Loài bướm nào nổi tiếng với hành trình di cư hàng nghìn km ở Bắc Mỹ?
Bướm vua (bướm Monarch). Mỗi mùa thu, chúng bay từ Canada và Mỹ xuống tận Mexico để tránh rét
Câu đố về muỗi, ruồi và côn trùng quanh nhà
31. Bọ gậy (lăng quăng) là ấu trùng của con gì?
Con muỗi. Muỗi đẻ trứng ở nơi có nước đọng, trứng nở thành bọ gậy sống dưới nước
32. Vì sao cần đổ bỏ nước đọng trong chum, lốp xe, chậu cảnh?
Để muỗi không có chỗ đẻ trứng. Đây là cách phòng bệnh sốt xuất huyết hiệu quả, vì muỗi vằn truyền bệnh này thích đẻ trứng ở nước đọng sạch
33. Loài muỗi nào truyền bệnh sốt rét?
Muỗi Anopheles. Muỗi truyền ký sinh trùng sốt rét từ người bệnh sang người lành khi hút máu
34. Tiếng vo ve của muỗi phát ra từ đâu?
Từ đôi cánh vỗ rất nhanh. Muỗi vỗ cánh hàng trăm lần mỗi giây, tạo ra âm thanh the thé.
35. Vì sao ruồi có thể bò trên trần nhà mà không rơi?
Nhờ móc nhỏ và đệm lông dính ở chân. Đệm chân tiết ra chất lỏng dính giúp ruồi bám chắc cả trên mặt kính nhẵn
36. Dế kêu bằng cách nào?
Dế đực cọ hai cánh vào nhau. Một cánh có hàng răng nhỏ, cánh kia có gờ cứng, cọ vào nhau tạo tiếng kêu để gọi bạn tình
37. Đom đóm nhấp nháy ánh sáng vào ban đêm để làm gì?
Để tìm bạn tình. Mỗi loài đom đóm có kiểu nhấp nháy riêng như một mật mã để nhận ra đồng loại
38. Bọ rùa có ích hay có hại cho vườn cây?
Phần lớn có ích. Bọ rùa ăn rệp cây, loài sâu bọ hút nhựa làm hại cây trồng
39. Côn trùng giống gián đã xuất hiện trên Trái Đất từ khi nào?
Khoảng 300 triệu năm trước. Tức là từ trước cả khủng long, nên gián thường được gọi là "hóa thạch sống"
Câu đố côn trùng thú vị và kỷ lục
40. Động vật nào biết bay đầu tiên trên Trái Đất?
Côn trùng. Côn trùng đã biết bay từ hơn 300 triệu năm trước, rất lâu trước thằn lằn bay, chim và dơi
41. Loài chuồn chuồn khổng lồ thời cổ đại Meganeura có sải cánh khoảng bao nhiêu?
Khoảng 70 cm. Nó sống vào kỷ Than Đá và được biết đến qua hóa thạch. Đọc thêm câu đố về hóa thạch và cổ sinh vật học
42. Bọ hung lăn phân thành viên tròn để làm gì?
Để làm thức ăn và đẻ trứng vào đó. Các nhà khoa học còn phát hiện một số loài bọ hung định hướng bằng ánh sáng của Dải Ngân Hà vào ban đêm
43. Dế nghe âm thanh bằng "tai" nằm ở đâu?
Ở chân trước. Dế có màng nhĩ ở cẳng chân trước, còn châu chấu có màng nhĩ ở hai bên bụng
44. Con gọng vó đứng và chạy được trên mặt nước nhờ đâu?
Nhờ sức căng bề mặt của nước. Chân gọng vó dài, phủ lông nhỏ không thấm nước nên phân tán trọng lượng mà không làm thủng mặt nước
45. Ong mật có nhìn thấy được tia cực tím không?
Có. Nhiều bông hoa có hoa văn chỉ hiện ra dưới tia cực tím để dẫn ong tới mật, còn màu đỏ thì ong khó phân biệt. Tìm hiểu thêm trong câu đố về ánh sáng
46. Côn trùng sống ở hầu hết mọi nơi trên Trái Đất, nhưng rất hiếm ở môi trường nào?
Biển và đại dương. Chỉ có rất ít loài như bọ nước biển Halobates sống trên mặt biển khơi
47. Bọ ngựa săn mồi bằng gì?
Bằng đôi chân trước có gai sắc. Đôi chân này gập lại như đang chắp tay cầu nguyện và bật ra cực nhanh để kẹp con mồi

